Hình nền: Trang nhất báo Chính Luận số 7-4-1975. Nguồn: Kho Sách Xưa.
Báo hôm nay viết gì:
Miền Nam:
Tổng hợp từ báo Chính Luận (CL):
Không có giao tranh lớn, giải thoát 300 đồng bào
Trang nhất báo Chính Luận đăng “Qua bản tin chiến sự sáng 6-4: Mức vi phạm ngưng bắn vẫn cao; Không có giao tranh lớn”.
Trích: “Bản tin chiến sự sáng nay viết trong khoảng thời gian từ 06g00 sáng hôm qua đến 6g00 sáng hôm nay. Cộng quân đã vi phạm lệnh ngưng bắn thêm 138 vụ. […] Các chiến sĩ Quân Lực VNCH sáng qua đã giải thoát 300 đồng bào và hạ 12 cộng quân trong một cuộc giao tranh trong vùng 14 cây số Đông Xuân Lộc (Long Khánh).”
Phía dưới là bản tin “Tình hình 3 tỉnh còn lại ở miền Trung”.
Bài ghi theo AFP, dẫn lời phát ngôn viên quân sự: “[G]iao tranh vẫn tiếp tục qua ngày thứ ba chung quanh Phan Rang và hôm thứ Sáu không lực đã tích cực can thiệp. […] tình hình Phan Thiết cũng khả quan hơn. Sau 2 ngày hỗn loạn và hoảng kinh, lực lượng chính phủ đã tái kiểm soát thị xã và công cuộc tản cư được thực hiện trong trật tự về hướng Nam. Tại Nha Trang, chính phủ tiếp tục tập hợp các đơn vị thuộc quân khu 1 và 2 bị thất lạc tại những thị trấn an toàn để tổ chức lại và tái võ trang.”
Mỹ: Cam kết tinh thần chứ không cam kết pháp lý
Trang nhất báo đăng tựa “Công bố trong diễn văn về chính sách đối ngoại đọc trước Quốc Hội vào tuần tới: TT. Ford sẽ có các biện pháp cấp thời về Việt Nam”. Hai tin chính trong bài là “Quân viện 74 còn lại 175 triệu sẽ được mua võ khí gửi ngay qua VN” và “Phản bội hay không phản bội? Mỹ chỉ cam kết tinh thần, không cam kết pháp lý”.
Theo đó, Ngoại trưởng Kissinger “nói rõ rằng còn thừa lại độ 175 triệu MK [Mỹ kim] sẵn sàng và với số tiền này chính phủ HK [Hoa Kỳ] sẽ gửi một cách hết sức nhanh chóng võ khí và đạn dược mà VNCH đang thiếu.”

Về phát biểu chỉ trích Mỹ của Tổng thống Thiệu, Kissinger nói “Nam VN đang trải qua một tấn đại thảm kịch quân sự và thực sự đã đưa việc này ra làm một nguyên nhân đã khiến cho TT Thiệu tố cáo rằng việc Hoa Kỳ không giữ trọn những lời cam kết giúp đỡ tương đương với một sự bội phản đồng minh. NT Kissinger nói những lời đó là những lời nói của một người ở trong tình trạng chán nản buồn phiền.”
Kissinger cho rằng
“khi TT Ford nói về việc tôn trọng những sự cam kết giúp đỡ miền Nam VN ông đã không nói về một sự cam kết pháp lý nhưng là một sự cam kết tinh thần”.
Phía trên bài viết là tin ngắn “TT Ford chưa bình luận lời tuyên bố của TT Thiệu”. Dẫn nguồn UPI: “Tham vụ Báo chí Bạch Cung Ron Nessen cho hay TT Ford đã giữ im lặng khi được thông báo về một lời tuyên bố của TT Thiệu nói người Mỹ sẽ được mang danh là ‘phản bội’ nếu họ không cung ứng quân viện thêm cho VNCH.”
Quốc tế hỗ trợ trước tình hình miền Nam
Trang nhất đăng tin “Hãng Thông Tấn Mỹ thuật các nguồn tin chính thức tiết lộ: Bốn hàng không mẫu hạm của Mỹ đang tiến về hướng VN”. Bài viết không ghi mục đích của việc tập hợp và di chuyển này.
Bên dưới là bài “Sau cuộc thẩm định tình hình giữa Tổng Thống và Ngoại Trưởng: Pháp loan sắp khởi xướng hội đàm tìm giải pháp chính trị tại VN”. Ngoài ra, “Pháp sẽ xúc tiến những sự đóng góp cứu trợ tới cả những vùng do VC [Việt Cộng] kiểm soát”.
Phát ngôn viên chính phủ Pháp nói “cuộc viện trợ nhân đạo khẩn cấp sẽ bao gồm toàn thể miền Nam VN và vị Phó lãnh sự Pháp còn ở lại Đà nẵng sẽ đóng vai trò liên lạc với các đại diện của Chính phủ VC. […] Theo tin AFP, việc phó lãnh sự Pháp còn ở lại Đà Nẵng đảm trách sự liên lạc với giới hữu trách ‘không có thể để kết luận rằng nước Pháp thừa nhận quyền hành của VC ở những vùng CS vừa chiếm đoạt được’.”
Một tin khác trên trang nhất là “Nội trong ngày thứ Bảy 5-4-1975: Đưa thêm 1200 cô nhi VN đi Mỹ, Úc và Gia Nã Đại”. Dẫn nguồn UPI: “Gần 1200 cô nhi đã được không vận rời Saigon hôm nay để sang sống cuộc đời mới tại Hoa Kỳ, Úc Đại lợi và Gia Nã Đại. Trong số này có 900 em đi Mỹ, 212 em đi Úc và 85 em đi Gia Nã Đại.” (Úc Đại Lợi tức Úc, Gia Nã Đại tức Canada.)

“Nha Trang bỏ trống, xác chết đầy đường”
Đó là tiêu đề “Phóng sự đặc biệt của Độc Lập” đăng trên trang ba Chính Luận.
Trích: “Chỉ 1 ngày 2-4, Đại tá Khải cùng số binh sĩ dưới quyền đã tái lập trật tự, hạ sát trên 100 phần tử cướp giật và tiến vào thành phố không có quân BV [Bắc Việt] mà cũng chẳng có nhà cầm quyền địa phương VNCH. […]
Một vài người mới thoát về hôm qua cho biết trước khi Đại tá Khải vãn hồi an ninh, thị xã bỏ trống Nha Trang thực rùng rợn không khí ảm đạm bao trùm với những xác chết nằm ngổn ngang.
Khoảng đường từ Trung Tâm Huấn Luyện Hải Quân xuống tới Cầu Đá chỉ non 2 cây số nhưng phải mệt mắt mới đếm hết số tử thi nằm vất vưởng bên lề đường.
[…] trên 3 xà lan chở dân tỵ nạn từ Đà Nẵng vô, có nhiều tử thi mà hầu hết là những người già trẻ em và phụ nữ bị đám đông chen lấn đạp dẫm lên.
Vì cứ trên mỗi xà lan có hàng ngàn người chen chúc đến nỗi không ai có thể di chuyển được 1 bước nào. Nhiều người biết mình đang đứng hoặc ngồi trên xác chết mà vẫn không làm sao bước tránh đi đâu được.
Suốt 7, 8 ngày lênh đênh trên biển cả mới cập bến Nha Trang, tất cả đều phải nhịn đói, nhịn khát. Nhiều người lên bờ, vừa uống xong ngụm nước là ngã chết liền tại chỗ. […]
Đường nào cũng có xác người chết. Mùi hôi thúi xông lên nồng nặc.”
Miền Bắc:
Tổng hợp từ báo Nhân Dân (ND):
Chiếm được 16 tỉnh và 5 thành phố lớn của miền Nam
Trang nhất báo Nhân Dân đăng tít lớn “Từ đầu tháng 3-1975 đến nay: Quân và dân miền Nam tiến công liên tục, nổi dậy mạnh mẽ, giành thắng lợi to lớn có ý nghĩa chiến lược; Loại khỏi vòng chiến đấu 27 vạn tên địch”. Bài nhấn mạnh: “Giải phóng hoàn toàn 16 tỉnh, 5 thành phố lớn; 9 triệu 30 vạn đồng bào miền Nam đã được giải phóng”.

Bên dưới là tin “Giải phóng hoàn toàn cảng Cam Ranh”.
Trích: “Sau khi làm chủ hoàn toàn thành phố Nha Trang, ngày 3-4, quân và dân Khánh Hòa thừa thắng tiến đánh các vị trí địch ở khu vực cảng quân sự Cam Ranh, diệt và làm tan rã nhiều địch. […] Đúng năm giờ chiều 4-4, quân và dân Khánh Hòa giải phóng hoàn toàn cảng quân sự Cam Ranh, cảng quân sự lớn nhất của Mỹ – ngụy ở miền Nam, thu toàn bộ kho tàng, vũ khí và phương tiện chiến tranh của chúng.”
Lên án VNCH và Mỹ “cướp trẻ em Việt Nam đưa ra nước ngoài”
Trang ba đăng bài “Nhiều người và tổ chức ở Sài Gòn lên án Mỹ – Thiệu cướp trẻ em Việt Nam đưa ra nước ngoài”.
Trích: “Tại Sài Gòn, bà Ngô Bá Thành, chủ tịch ‘Phong trào phụ nữ đòi quyền sống’, luật sư Trần Ngọc Liễng cùng nhiều người khác trong các tổ chức chống Thiệu đã ký tên vào một bản kháng nghị đòi chính quyền Pho phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về vụ máy bay rơi ngày 4-4 giết hại hàng trăm trẻ em Việt Nam,
và coi toàn bộ cái gọi là ‘di tản’ trẻ em từ miền Nam Việt Nam ra nước ngoài chỉ là một âm mưu bỉ ổi mà Pho và Thiệu cần phải chấm dứt ngay.”
Phía dưới là tin “Binh sĩ ngụy bắt hai tàu Mỹ không được đày họ đi Phú Quốc”. Trích: “Theo hãng AP, binh sĩ ngụy trong đám tàn quân trên các tàu Mỹ chở họ từ vùng bờ biển Trung Bộ đày đi đảo Phú Quốc đã dùng vũ lực bắt ‘ít nhất là hai’ chiếc tàu phải quay trở lại Vũng Tàu, để họ được về với gia đình.”
Bầu cử tiến hành nhanh, gọn
Trang nhất đăng tít lớn “Hôm qua trên miền Bắc: Cuộc bầu cử đã tiến hành nhanh, gọn trong không khí tưng bừng chiến thắng”, với hình ảnh các lãnh đạo nhà nước bỏ phiếu.
Bài viết tường thuật cảnh “nhân dân miền Bắc nô nức đi bầu cử đại biểu Quốc hội khóa V và Hội đồng nhân dân huyện, xã và các cấp tương đương trong không khí tràn ngập phấn khởi trước chiến thắng to lớn của đồng bào và chiến sĩ miền Nam anh hùng”.
Thế giới:
Tin quốc tế trên Chính Luận dẫn nguồn các hãng tin nước ngoài:
Đài Loan: Tưởng Giới Thạch qua đời
Trang nhất báo Chính Luận đăng bài “Sau 2 tháng sống trong tình trạng hôn mê: Thống chế Tưởng-Giới-Thạch đã từ trần, hưởng thọ 87 tuổi”. Theo tin từ Đài Bắc: “Thống chế Tưởng giới Thạch, lãnh tụ Quốc Dân Đảng từ 1925, đã phải dùng ghế có bánh xe lăn trong 2 năm cuối cùng và trong 2 tháng chót của đời ông, ông đã sống trong tình trạng hôn mê.”
Bấm vào đường dẫn để đọc các số báo được nhắc đến trong bài:
- Nhật báo Chính Luận (lưu trữ tại Kho Sách Xưa).[1]
- Báo Nhân Dân (lưu trữ tại Thư viện Quốc gia Việt Nam).[2]
Ghi chú:
1. Nhat Bao Chinh Luan. (2022). Ndclnh-Mytho-Usa.org http://ndclnh-mytho-usa.org/KhoSachCu/Nhat%20Bao%20Chinh%20Luan/ChinhLuan_3358%2007APR1975.pdf
2. Nhân Dân — Liệt kê theo tên ấn phẩm — Thư viện báo chí của Thư viện Quốc gia Việt Nam. (n.d.). http://baochi.nlv.gov.vn/baochi/cgi-bin/baochi?a=d&d=Qik19750407&e=——-vi-20–1–img-txIN——


Bình luận