1975 – Tuần 6: Năm tờ báo tại Sài Gòn bị đóng cửa trước Tết

Hình nền: Trang nhất Chính Luận số 4-2. Nguồn: Kho Sách Xưa.

---

Báo tuần qua viết gì:

Miền Nam:

Tổng hợp từ báo Chính Luận (CL):

Chính quyền tịch thu, bắt giữ người và đóng cửa nhật báo đối lập

Tuần cuối cùng trước kỳ nghỉ Tết Nguyên Đán được đánh dấu bằng sự kiện chính quyền tịch thu báo và bắt người của các tờ báo tư nhân.

Chính Luận số 4-2 đăng tít lớn: “Vì phổ biến tin mít tinh và đăng tải cáo trạng chính trị: Tịch thu 9 báo, đóng cửa 5, bắt 9 người”. Bài đưa tin: “Chiều hôm qua [2-2], tất cả 9 tờ báo tư nhân đều bị chính quyền tịch thu vì tội đăng cáo trạng chính trị số hai (cáo trạng của Phong Trào Chống Tham Nhũng do Linh mục Trần hữu Thanh cầm đầu). Linh mục Thanh cùng các Luật sư tranh đấu, một số Dân biểu Nghị sĩ đã hướng dẫn Thừa Phát Lại Hoàng-Nhật-Tiến đến nhà in các báo để ‘bắt quả tang’ các nhân viên công lực đang tịch thu ‘trái phép’. Tại nhiều tòa báo, nhân viên công lực không xuất trình được lệnh tịch thu và họ cho biết là họ chỉ là những nhân viên thừa hành, nhận được khẩu lệnh của cấp trên.”

Tường thuật chi tiết, bài viết cho biết thừa phát lại “đã ghi vào biên bản số xe cảnh sát và sự hiện diện bất hợp pháp của nhân viên công lực mặc thường phục cũng như có sắc phục”. Một phóng viên nhiếp ảnh thuật lại cuộc hội thoại:

“1 sĩ quan cảnh sát đã chép miệng than: ‘Tôi không biết luật nó làm sao nữa… Tôi phải nghe lệnh thượng cấp. Bây giờ ông (thừa phát lại) ghi tên tôi vào đây thế nào xếp tôi cũng gọi tôi vào, lôi thôi tôi bị đổi đi khổ lắm…’. Linh mục Thanh và TPL Hoàng Nhật Tiến đã vỗ vai an ủi sĩ quan cảnh sát này rằng: ‘Anh cứ làm phận sự của anh. Lịnh bảo làm sao, anh nghe thế. Chúng tôi có công việc của chúng tôi.’”

Chính quyền đưa ra lý do tịch thu là vì các tờ báo “đã phổ biến luận điệu có tính cách công khai mạ lỵ và phỉ báng Tổng Thống Việt Nam Cộng Hòa và có tác dụng gây hoang mang dư luận, phương hại đến trật tự công cộng, an ninh quốc gia và làm suy giảm kỷ luật và tinh thần chiến đấu của quân đội”. Chín nhật báo bị tịch thu bao gồm Chính Luận, Độc Lập, Trắng Đen, Tia Sáng, Bút Thép, Đông Phương, Sóng Thần, Điện Tín và Đại Dân Tộc.

Sau khi tịch thu các báo, đến “2 giờ khuya sáng nay [3-2], các lực lượng Cảnh Sát đã đến tận nhà xét hỏi và bắt đi khoảng 9 người vừa Chủ nhiệm, Tổng thư ký và ký giả của 7 nhật báo”.

Một bản tin ngắn xuất hiện bên dưới bài viết ngày 4-2 với tựa đề “Đóng cửa 5 tờ báo”, cho biết chính phủ “đã quyết định rút giấy phép ra báo của 5 nhật báo Điện Tín, Bút Thép, Tia Sáng, Đông Phương và Sóng Thần” với lý do “các báo trên bị cán bộ CS [Cộng sản] xâm nhập” và những người đó “hiện đã bị bắt giữ”.

Ngày 5-2, Chính Luận cập nhật “có thêm 3 nhà báo bị bắt là các ông Lý Đại Nguyên (Sóng Thần), Điệp Liên Anh (Đại Dân Tộc, Điện Tín) và Họa sĩ Chóe (Sóng Thần, Điện Tín)”.

Đến số 6-2, báo đăng tít “Phát Ngôn Viên Chính Phủ cho báo ngoại quốc hay: Về vụ đàn áp báo chí chính phủ đã lùi bước”. Bài dẫn nguồn tờ AP đề ngày 4-2 cho biết “chánh phủ đã thả 10 trong số 19 ký giả đối lập bị bắt vì bị buộc tội là ‘cán bộ CS nằm vùng’” và “bản thông cáo của Bộ Nội vụ gọi những người bị bắt như là ‘những cán bộ CS nằm vùng’ là ‘một sự hiểu lầm’”. Chính quyền vẫn đang điều tra để xác định “bản chất của sự dính líu [đến Cộng sản]” của những người bị bắt và liệu năm tờ báo bị rút giấy phép có được tái bản hay không.

Các tờ báo kiện chính quyền “đóng cửa báo trái phép”

Ngày 6-2, Chính Luận đăng tiêu đề lớn: “Chủ nhiệm 5 nhật báo và các luật sư đã nạp đơn tại Tham Chánh Viện: Kiện CQ đóng cửa báo trái phép”. Theo đó, năm nhật báo bị chính quyền rút giấy phép đã mời hai luật sư Hồ Tri Châu và Bùi Tường Chiểu nạp đơn kiện chính quyền về “quyết định lạm quyền, vi luật, không có lý do xác thực hay chính đáng” và “xin Tham Chính viện xử theo thủ tục khẩn cấp”. Trong đơn kiện, các chủ báo tố cáo hành vi “[l]ạm quyền bởi vì không có 1 điều khoản luật lệ nào cho phép Bộ Dân Vận và Chiêu Hồi, tức là Bộ Thông Tin cũ, trong bất cứ trường hợp nào, thâu hồi biên lai chính thức đã được cấp cho báo chí”. Ngoài ra, biên lai

“không phải và không thể là giấy phép ra báo, mà chỉ là biên-lai ghi nhận hồ-sơ khai báo hợp lệ mà thôi, bởi lẽ trên phương-diện pháp lý, chế độ giấy phép đã bị hủy bỏ do sự xác nhận nguyên tắc tự do báo chí và xuất bản trong điều 12 Hiến Pháp VNCH”.

Các chủ báo yêu cầu Tham Chánh Viện: “Truyền tạm thời đình hoãn việc thi hành Quyết định số 285/DVCH/QĐ ngày 3-2-1975 của Bộ Dân Vận và Chiêu Hồi, thâu hồi biên lai chính thức cấp cho nhựt báo Sóng Thần do Nguyễn Thị Thái làm chủ nhiệm” (Các đơn kiện khác có cùng nội dung, chỉ thay tên tờ báo và tên chủ nhiệm). Ngoài ra, đơn kiện yêu cầu “[t]ruyền tiếp tục xét xử”, “tiêu hủy Quyết định [ở trên]”, “[d]ành quyền cho nguyên đơn xin bồi thường thiệt hại trước Tòa Án hữu quyền”, và “[d]ạy Quốc Gia Việt Nam chịu án phí”.

Chính Luận cùng ngày đăng thông cáo “Nghỉ ra báo: Phản kháng hành động đàn áp báo chí”, cho biết vì tôn trọng quyết định của Hội Chủ báo kêu gọi “toàn thể nhật báo đang xuất bản đình bản một ngày vào 7-2-75”, tờ báo sẽ “ngừng xuất bản một ngày sau khi ra số báo này”.

Trong số ngày 8-2, Chính Luận đăng “nguyên văn bản tin của Nhà Nước” từ VTX (Việt Tấn Xã) với tiêu đề nhỏ “Bộ Dân Vận và Chiêu Hồi không vi hiến khi thu hồi biên lai xuất bản của năm nhật báo”. Bản tin khẳng định Bộ “không vi hiến và cũng không lạm quyền, vì Bộ chỉ thi hành đúng theo tinh thần điều 4 Hiến Pháp chống lại chủ nghĩa cộng sản dưới mọi hình thức và cấm chỉ mọi hành vi tuyên truyền thực hiện chủ nghĩa CS”.

Chính Luận các ngày 5, 6 và 8-2 lần lượt đăng tuyên bố, tuyên cáo, thông cáo của nhiều tổ chức xã hội dân sự chia sẻ cùng thông điệp phản kháng và yêu cầu chính quyền rút lại quyết định.

Chính quyền trưng bằng chứng Cộng sản xâm nhập báo giới

Chính Luận số 8-2 đặt tít “Vấn đề đóng cửa 5 tờ báo và bắt giữ 18 người: Họp báo đứng trước nhà ĐT [Đại Tướng] Minh; Họp báo ngồi tại TT [Trung Tâm] Dân Vụ”, đăng tải chi tiết cuộc họp báo của chính phủ diễn ra vào sáng ngày 6-2 “trưng bằng cớ có cán bộ Cộng sản xâm nhập báo giới và giải thích lý do đóng cửa báo”. Tại cuộc họp, Chuẩn tướng Cảnh sát Quốc gia Nguyễn Văn Giàu nói rằng tài liệu của Cộng sản vừa bị tịch thu vào cuối năm 1974 “cho thấy phương châm hành động của cộng sản đã xoay chiều, bằng kế hoạch mới ‘dứt điểm thành phố dù chưa giải quyết xong nông thôn’”. Trong đó, “vấn đề ‘báo chí vận’ cũng được ghi rõ trong kế hoạch dứt điểm thành phố của Cộng sản”, với nhu cầu chính “là cho cán bộ Cộng sản xâm nhập vào báo chí thủ đô, đội lốt ký giả, móc nối với một số ký giả, xây dựng cơ sở và cố gắng thu phục cảm tình từ thấp lên cao”.

Trong cuộc họp, chính quyền đưa ra hai “tài liệu sống” (nhân chứng). Người thứ nhất là Tô Minh Trung, “sinh quán tại Sóc Trăng, tập kết ra Bắc năm 1954, Tốt nghiệp Phó Tiến sĩ Sử học và từng dạy tại các đại học tổng hợp Hà Nội, Đại học Sư Phạm, Đại học Chính trị v.v.”. Ông Trung trình bày mình “làm việc trực tiếp với Trần Bạch Đằng [Bí thư Khu ủy Sài Gòn Gia Định]”, “nhận chỉ thị để trực tiếp đứng ra gặp các ký giả từ Saigon đưa vào khu trong công tác vận động ký giả và báo chí”, đồng thời “từng tham dự vào các phiên họp tham mưu của cán bộ cao cấp CS”. Ông Trung đưa ra hai tài liệu “là những chỉ thị về tuyên huấn của Cộng sản, đã được Lê Duẩn và Phạm Hùng (tức Bảy Hồng) giao cho Trần bạch Đằng trực tiếp chỉ huy”. Sau khi trình bày các kế hoạch và phương thức xâm nhập báo chí của Cộng sản, ông Trung

“khẳng định rằng đối với bọn CSXL [Cộng sản xâm lược] một khi mục đích của chúng đã đạt được thì các ký giả chân chính vẫn là đối tượng phải thanh trừng”.

Nhân chứng thứ hai là Vũ Trọng Lượng, “cán bộ cộng sản được đưa vào làm cho nhựt báo Điện Tín”. Lượng cho biết vào năm 1971, “một cán bộ CS có bí danh là Ba Thép mời anh cộng tác với một tổ chức đưa cán bộ CS xâm nhập báo giới của y”. Sau khi vào làm việc ở Điện Tín vào tháng 4/1972, Lượng “nhận được ba chỉ thị của tên Ba Thép”, một là “khai thác và thổi phồng những tin tức có lợi cho cộng sản, hoặc thất lợi cho VNCH”, hai là “đưa lên mặt báo những hình ảnh thê thảm để cho rằng kinh tế của VNCH suy xụp, đổ lỗi cho chính phủ VNCH”, và ba là “móc nối, tuyên truyền xây dựng một số ký giả và nhân viên tại tòa soạn”. Lượng còn cho biết theo lời Ba Thép, “ngoài anh ra, còn nhiều tổ chức khác tương tự cũng được tung ra hoạt động với những hình thức và mục tiêu tương tự trong làng báo Saigon”.

Chính Luận ngày 9-1 đăng tít “Với sự hỗ trợ ngoài Hạ viện bằng các biểu ngữ dữ dội nhất: 48 DB [dân biểu] đối lập công bố huyết thư để tang nền dân chủ pháp trị”. Bài viết dành ra một mục với tiêu đề “Báo Điện Tín phủ nhận” đưa tin Điện Tín phát “thông cáo phủ nhận các điều đã nói về ký giả Vũ Trọng Lượng bút hiệu Nam Thái Sơn, bị coi là cán bộ Cộng sản đã được báo Điện Tín ‘bao che’”. Điện Tín đặt câu hỏi “nếu [Lượng] là cán bộ Cộng sản sao lại không có tên trong danh sách 18 cán bộ CS bị bắt”. Thông cáo còn cho biết “ký giả Lượng vào tập sự ở báo Điện Tín từ 1972 sau đó được giao phụ trách trang tin tức địa phương” và gần đây “đã bị ban chủ biên rầy la vì cố tình đăng tải những tin tức có lợi cho Cảnh sát”.

Giáo hội Phật giáo Hòa Hảo tố cáo chính quyền “thẳng tay đàn áp”

Chính Luận số 4-2 đăng tựa “Hội trưởng PGHH Lương Trọng Tường họp báo: Công bố sự kiện và lập trường về biến cố xảy tới cho PGHH”. Theo đại diện Hòa Hảo, đã có “[b]ẩy người chết, 16 người bị thương, 650 người bị bắt giữ, một trụ sở bị pháo binh pháo kích”, nhưng “tin tức của cơ quan Việt Tấn Xã thuật tin Bộ Tư Lệnh Cảnh Sát Quốc Gia thì nói chỉ có một người chết”. Hội trưởng Lương Trọng Tường

“còn tố cáo trước báo chí việc chính quyền dùng các phương tiện truyền thanh, truyền hình bôi lọ Hòa Hảo, loan báo các tin tức thất thiệt như ‘các xác chết trôi đầy sông Cửu Long là sản phẩm của Tổng Đoàn Bảo An…’ khiến cho dư luận trong ngoài nước hiểu lầm PGHH là những người hung ác, bạo tàn…”.

Trong cuộc họp báo, Hội trưởng Tường “vẫn xác nhận lập trường của PGHH từ trước đến nay vẫn ủng hộ chính phủ và chống cộng”.

Ngày 5-2, trong bài “Họp HĐ [hội đồng] Tổng Trưởng thu hẹp bàn vụ báo chí, Hòa Hảo”, Chính Luận dẫn nguồn AFP “tiết lộ rằng theo nguồn tin thông thạo thì các đoàn viên thuộc lực lượng Bảo An Hòa Hảo từng đảm trách công cuộc phòng thủ 20 đồn bót của Chính phủ tại phía Tây Nam sông Bassac [sông Hậu] dưới màu áo địa phương quân đã bỏ các đồn bót này”. Ngoài ra, “khoảng 10.000 tín đồ H.H. cố thủ xung quanh Tây An cổ tự vốn là trụ sở của Chủ Tịch Lương Trọng Cường và ban chấp hành trung ương Phật Giáo Hòa Hảo”, với “[q]uân đội và cảnh sát hiện đang vây quanh cổ tự”.

Số 8-2 đăng tin “Tổng Trưởng Nội Vụ khẳng định vụ Bảo an Hòa Hảo không ảnh hưởng tới việc chống Cộng”. Bài lấy nguồn từ Việt Tấn Xã cho biết khi trả lời ký giả, “ông Tổng Trưởng Nội Vụ đã phân tách rõ ràng hai vấn đề tôn giáo và tổ chức võ trang bất hợp pháp gọi là Tổng Đoàn Bảo An”, khẳng định tổ chức này “che chở thành phần đào binh bất phục tùng”, do đó “việc giải tán tổ chức bất hợp pháp này không ảnh hưởng gì đến tinh thần chống Cộng của tín đồ Phật giáo Hòa Hảo”.

Chính quyền tập trung quân bảo vệ Sài Gòn

Chính Luận số 4-2 đăng tít “Giao tranh và pháo kích tụt xuống mức độ thấp”. Ngày 5-2 đăng tin “Phi cơ tiếp tục oanh kích ở Kontum, B. Tuy, K. Tường; CS liên tiếp phá 2 cây cầu trên QL 4”. Số 8-2 đưa tin “Phi trường Biên Hòa bị đặc công xâm nhập và đặt chất nổ” với “1 quân nhân đã bị thương và thiệt hại vật chất nhẹ”.

Báo ngày 9-2 đăng tựa “Đề phòng mọi mưu toan chính trị và quân sự của Cộng Sản: Đưa nhiều quân thiện chiến về Saigon; Bắt hàng trăm đặc công CS xâm nhập”. Trích: “Nguồn tin quân sự hôm thứ Sáu cho hay chính phủ đã tăng cường vùng bao quanh Saigon bằng các đơn vị thiện chiến nhất, đồng thời đã bắt giữ hàng trăm người, kể cả phụ nữ, được coi là các đặc công Cộng sản xâm nhập”. Theo nguồn tin, “chính phủ đã có những tin tức tình báo về một nỗ lực của Cộng sản đưa đặc công xâm nhập thủ đô và có thể đặc công cộng sản sẽ mở các cuộc tấn công trong hay sau những ngày Tết”.

Miền Bắc:

Tổng hợp từ báo Nhân Dân (ND):

Kỷ niệm lần thứ 45 ngày thành lập đảng

Trang nhất Nhân Dân số 3-2 đăng tựa “Lời kêu gọi nhân dịp thành lập Đảng Cộng sản ở Đông Dương”, kèm ảnh chân dung và trích lại bài viết của Nguyễn Ái Quốc: “Hỡi công nhân, nông dân, binh lính, thanh niên, học sinh! Hỡi đồng bào bị áp bức, bóc lột!”, kêu gọi “chúng ta phải gia nhập Đảng, chúng ta phải giúp đỡ Đảng và đi theo Đảng”. Bên dưới là bài xã luận với tít lớn “Nguồn gốc mọi thắng lợi của nhân dân ta”. Dưới cùng trang nhất đăng khẩu hiệu in đậm “Đảng Lao động Việt Nam, người tổ chức mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam, muôn năm!”. Trang hai báo đăng thêm ảnh chân dung và tiểu sử ngắn quá trình thành lập đảng của Nguyễn Ái Quốc.

Trang nhất báo ngày 4-2 đăng tít lớn “Hôm qua 3-2, tại Hà Nội: Mít tinh trọng thể kỷ niệm lần thứ 45 ngày thành lập Đảng”, cùng với trang hai và ba của báo đăng toàn bộ “Diễn văn của đồng chí Lê Duẩn”, điểm lại lịch sử hoạt động và các thành tích đã đạt được của Đảng Lao động Việt Nam.

Các số báo trong tuần đăng tải nhiều bài viết mừng đảng như các bài “Đảng giúp tôi đứng vững trước khó khăn” (7-2) và “Đứng vững trên vị trí tiền tiêu biên giới” (8-2) trong mục “Viết về Đảng của mình”, hay bài thơ “Bốn mươi lăm xuân Đảng” của tác giả Lưu Trọng Lư trên số báo 9-2.

“Các Đảng anh em chúc mừng Đảng ta”

Trang bốn Nhân Dân ngày 4-2 đăng tít “Nhân dân nhật báo (Trung Quốc): Đảng Lao động Việt Nam có một cống hiến vĩ đại vào cuộc đấu tranh chống đế quốc”. Bài trích xã luận của tờ báo Trung Quốc:

“Trung Quốc và Việt Nam là láng giềng, núi liền núi, sông liền sông, có quan hệ khăng khít với nhau như môi với răng”.

Trang nhất số 5-2 đăng bài “Điện chúc mừng Đảng ta”, đăng tải song song điện mừng từ Đảng Cộng sản Liên Xô và Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Trang ba báo ra ngày 6-2 đưa tít lớn “Các Đảng anh em chúc mừng Đảng ta”, đăng nội dung chúc mừng từ An-ba-ni, Cu-ba, Cộng hòa Dân chủ Đức, Mông Cổ, Ru-ma-ni, Tiệp Khắc và Triều Tiên. Số báo ngày 8-2 với tựa đề tương tự tiếp tục đăng điện mừng từ Bun-ga-ri, Hung-ga-ri và Đảng Cộng sản Pháp.

Ra nghị quyết “về tổ chức làm việc 8 giờ liền”

Trang nhất Nhân Dân số 5-2 đăng bài “Hội đồng Chính phủ ra nghị quyết về tổ chức làm việc 8 giờ liền trong các cơ quan, quân đội và đoàn thể”, đưa tin về nghị quyết ban hành vào ngày 20-1-1975. Trích: “Cách làm việc một ngày hai buổi đang áp dụng ở nước ta, có nhiều điều không hợp lý: mất thời giờ đi lại nhiều lần, thời gian làm việc không liên tục, trở ngại cho công tác, học tập, sinh hoạt […].” Theo đó, Hội đồng Chính phủ quyết định: “Kể từ thứ hai 3-3-1975, tất cả các cơ quan, quân đội và đoàn thể, từ trung ương đến cơ sở, đều tổ chức làm việc mỗi ngày 8 giờ liền. Giờ làm việc được quy định từ 8 giờ đến 16 giờ 30 phút. Hằng ngày, sau khi làm việc buổi sáng được 4 giờ 30 phút, cán bộ, công nhân, viên chức được nghỉ trưa tại chỗ 30 phút […].”

Ngày 6-2, báo đăng bài “Làm việc 8 giờ liền có lợi như thế nào?”, liệt kê ba cái lợi của việc sửa đổi. Một là “tạo điều kiện cho việc xếp đặt công việc hằng ngày được liên tục, hợp lý, tăng năng suất lao động, giảm bớt những thời giờ vô ích của cách làm việc hai buổi”. Hai là “người lao động, kể cả chân tay và trí óc, có khoảng thời gian dài hơn và liên tục để học tập và giải trí […]”. Ba là “giúp chúng ta khắc phục một số khó khăn” như tại các thành phố “mật độ dân số rất cao, nhà cửa chật chội”, “số xe cộ và người qua lại quá đông” và “các xí nghiệp, công trường hoạt động ồn ào suốt ngày đêm”.

Ra chỉ thị về việc thực hiện nếp sống mới

Trang nhất Nhân Dân ngày 7-2 đăng tựa “Ban Bí thư Trung ương Đảng ra chỉ thị về việc thực hiện nếp sống mới”. Bài viết đưa ra các chỉ thị về việc cưới (“phải chấp hành nghiêm chỉnh Luật hôn nhân gia đình, bảo đảm tự do kết hôn, một vợ một chồng, bình đẳng nam nữ, cấm tảo hôn, cấm lấy vợ lẽ, cấm thách cưới”), việc tang (“chấp hành đúng quy định của Bộ Y tế, người chết phải được chôn trong vòng 48 giờ”), về tổ chức ngày sinh, ngày giỗ (“tùy ý từng gia đình, không bắt buộc; nếu tổ chức kỷ niệm thì nên giản dị, tiết kiệm, bỏ lệ cỗ bàn linh đình, mời khách để ‘trả nợ miệng’”). Ngoài ra còn các chỉ thị về ngày hội và về bài trừ mê tín dị đoan.

Bên dưới bài viết đăng xã luận “Đẩy mạnh cuộc vận động xây dựng nếp sống mới”. Trích:

“Cuộc đấu tranh nhằm xây dựng con người mới, thực hiện nếp sống mới đồng thời xóa bỏ những thói quen lạc hậu, những tàn tích của chế độ cũ là một cuộc đấu tranh phức tạp, lâu dài. Cuộc xây dựng nếp sống mới, con người mới phải đi đôi với cuộc xây dựng chế độ mới, nền kinh tế mới, tức là phải tiến hành đồng thời ba cuộc cách mạng.”

Cập nhật ngắn về chiến sự miền Nam

Nhân Dân ngày 5-2 đăng tít “Miền Nam: Tháng 1-1975 Tây Nam Bộ” tổng kết các con số thắng lợi của một tháng đầu năm 1975. Số 8-2 cập nhật: “Bến Tre, Mỹ Tho, Kiến Tường, Long An: Diệt gần 120 tên địch, san bằng và bức rút 3 đồn; Rạch Giá: Chống Thiệu bắt lính, gây tội ác; Binh sĩ sư đoàn 21 quân đội Sài Gòn nổi dậy diệt bọn chỉ huy ác ôn tại trận địa và bỏ ngũ về với nhân dân.” Ngày 9-1 báo đăng: “Trung Nam Bộ: 10 ngày cuối tháng 1, san bằng và bức rút gần 30 đồn, diệt hơn 1.000 tên địch, phá 37 xe, bắn chìm và bắn cháy 4 tàu; Cần Thơ, Vĩnh Long: Bắn chìm và bắn cháy 7 tàu địch, phá hủy 3 xe bọc thép.”

“Ủng hộ cuộc đấu tranh của giới báo chí Sài Gòn”

Báo Nhân Dân ngày 6-2 đăng bài “Hội Nhà báo Việt Nam lên án chính quyền Sài Gòn đàn áp giới báo chí”. Bài viết tường thuật sự việc và tuyên bố: “Thay mặt toàn thể anh chị em làm công tác báo chí, thông tấn, phát thanh, vô tuyến truyền hình, nhiếp ảnh và điện ảnh thời sự, tài liệu ở miền Bắc, Hội nhà báo Việt Nam nhiệt liệt hoan nghênh giới báo chí Sài Gòn đấu tranh bảo vệ công lý và đòi tự do dân chủ, hòa bình, đòi Mỹ – Thiệu phải nghiêm chỉnh thi hành Hiệp định Pa-ri.”

Số báo cùng ngày còn có bài “Ủng hộ cuộc đấu tranh của giới báo chí Sài Gòn”. Trích:

“Những người viết báo ở miền Bắc bày tỏ sự thông cảm sâu sắc với các bạn đồng nghiệp ở Sài Gòn đang đấu tranh chống Thiệu. Hàng chục năm nay, nhất là từ mấy tháng nay, số đông những người viết báo ở Sài Gòn đã dũng cảm nói lên sự thật, chống Mỹ và tay sai.”

Ngày 9-2, báo đăng bài “Điểm ‘cáo trạng chính trị’ vừa công bố ở Sài Gòn: Những điều gây mơ hồ”. Bài viết tóm tắt nội dung của cáo trạng được các báo miền Nam đăng tải, sau đó chỉ ra những điểm “khác thậm chí trái ngược với sự suy nghĩ và những đòi hỏi của nhân dân”, ví dụ như “chỉ đòi một mình Thiệu ra đi”, “không đả động gì đến Mỹ”, “đánh giá hoàn toàn sai lầm về Hiệp định Pa-ri” và “không đặt vấn đề thay đổi chính sách của chính quyền Sài Gòn hiện nay”. Bài viết chỉ trích lập trường của những người soạn thảo cáo trạng, coi “cộng sản là ngoại xâm (!), lãnh đạo thối nát là nội thù”, khẳng định đó là “con đường chống nhân dân, chống dân tộc, mà nhân dân ta không bao giờ dung thứ”.

Thế giới:

Một số tin quốc tế trên Chính Luận và Nhân Dân dẫn nguồn các hãng tin nước ngoài:

Trung Quốc công kích các hành vi xâm lược của Nga

Chính Luận số 9-2 đăng tít “Tố Brejnev trung thành với lời dạy của Nga Hoàng; TC [Trung cộng]: Nga không bao giờ từ bỏ mọi thứ cướp được do xâm lược”. Bài viết dẫn nguồn Reuter trích thuật bài bình luận của Tân Hoa Xã “công kích dữ dội việc Nga xô từ chối không trả lại bốn đảo trong quần đảo Kouriles cho Nhật và nhắc lại câu nói của Nga hoàng Nicholas đệ nhất: ‘cờ Nga đã được kéo lên ở đâu, không bao giờ còn có thể kéo xuống nữa’”.

Tân Hoa Xã còn công kích việc khai thác mỏ của Nga tại Mông Cổ: “Bọn đế quốc xã hội Liên Xô đã nhập cảng chất fluor của Mông Cổ với một giá rẻ mạt. Đó là một hành động xâm chiếm chủ quyền và quyền lợi của một quốc gia mà bọn xét lại Nga xô gọi là yểm trợ không vụ lợi và hợp tác hòa bình.”

Hungary lên tiếng về vụ lộn xộn tại Xuân Lộc

Chính Luận ngày 4-2 đăng tin “Hung giải thích việc ký tên xác nhận CS vi phạm ngưng bắn”. Bài dẫn nguồn AFP đưa tin về thông cáo của phái đoàn “Hung Gia Lợi tại Ủy Ban Quốc Tế […] minh xác rằng ‘vụ lộn xộn nghiêm trọng xảy ra tại Xuân Lộc ngày 10-1 vừa qua chẳng những nhà cầm quyền địa phương biết rõ mà còn do chính họ chủ trương là khác’”. Vào ngày 10-1, “trước một nhóm dân chúng địa phương, các sĩ quan đại diện 4 phái đoàn UBQT (Ba Tư, Nam Dương, Hung và Ba Lan) đã ký vào một tài liệu tố cáo VC vi phạm Hiệp định Balê”. Phái đoàn Hung còn nói “vụ khiêu khích ở Xuân Lộc không phải là vụ duy nhất” và có “[n]hiều vụ tương tự đã xảy ra tại nhiều nơi tại Nam VN”.

Ngày 6-2, Nhân Dân đăng tựa “Hung-ga-ri tố cáo chính quyền Sài Gòn hành hung nhân viên Ủy ban quốc tế”. Bài dẫn nguồn Thông tấn xã Hung-ga-ri thuật lại vụ Xuân Lộc khi “bọn côn đồ xông vào tổ quốc tế khu vực đe dọa và ép buộc các nhân viên tổ quốc tế ký vào cái gọi là bản kiến nghị tố cáo Chính phủ cách mạng lâm thời”.

Bấm vào đường dẫn để đọc các số báo được nhắc đến trong bài:

• Nhật báo Chính Luận (lưu trữ tại Kho Sách Xưa). [1]
• Báo Nhân Dân (lưu trữ tại Thư viện Quốc gia Việt Nam). [2]