Người dân Sài Gòn cầm biểu ngữ chào mừng phái đoàn Bắc Việt đến Sài Gòn dự Hội nghị Hiệp thương Chính trị thống nhất đất nước. Nguồn: Thông tấn xã Việt Nam.
Báo tuần qua viết gì:
Báo nước ngoài:
Từ tháng 7 trong năm trở đi, báo trong nước không còn bản lưu trữ. Với các tờ báo xuất bản tại Mỹ, do chênh lệch múi giờ, Dự án sẽ lấy nội dung của số báo xuất bản một ngày trước đó.
Báo chí miền Nam tuyên truyền việc thống nhất Việt Nam
Ngày 9-11, trang 17 tờ The Patriot-News đăng tin “Báo Việt Nam kêu gọi tái thống nhất”. [1]
Đưa tin từ Sài Gòn: “Tờ nhật báo chính thức Giải Phóng hôm qua [8-11] cho biết họ đã tổ chức một ‘cuộc họp công tác’ với các nhân sĩ nổi bật ở Sài Gòn nhằm thảo luận về việc tái thống nhất miền Bắc và miền Nam Việt Nam.
Giải Phóng đã chạy tiêu đề trang nhất về vấn đề thống nhất trong ba ngày qua. Giới truyền thông Sài Gòn gần đây, nhìn chung đã liên tục nhấn mạnh chủ đề thống nhất, và vấn đề này đang được thảo luận rộng rãi trong các giới chính trị.
Tuy nhiên, các quan chức vẫn giữ im lặng về vấn đề này.”
Phái đoàn Hà Nội chuẩn bị vào Sài Gòn họp bàn kế hoạch thống nhất Việt Nam
Ngày 10-11 trang 13 tờ The Times đăng tin “Hai miền Việt Nam sẽ tái thống nhất”. [2]
Tờ AP đưa tin từ Bangkok: “Chính quyền Nam Việt Nam đã mở một chiến dịch nhằm khơi dậy sự ủng hộ của công chúng đối với việc thống nhất Bắc và Nam Việt Nam, theo tin của Đài Sài Gòn Giải phóng hôm nay.
Đài Hà Nội hôm Chủ nhật thông báo rằng Thủ tướng Bắc Việt Nam Phạm Văn Đồng đã công bố ‘một kế hoạch tái thống nhất chính quyền’ tại các phiên họp tuần trước của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Bắc Việt Nam.
Một hội nghị tương tự đã được tổ chức tại Sài Gòn, và Hà Nội cho biết sẽ có các phái đoàn 25 thành viên từ cả hai nước được thành lập để chuẩn bị cho ‘một cuộc tổng tuyển cử và một chính quyền chung của nước Việt Nam thống nhất.’
Các chương trình phát thanh từ Sài Gòn và Hà Nội không cho biết khi nào cuộc bầu cử có thể được tổ chức.
Một bản tin từ Đài Giải Phóng Sài Gòn cho biết đại diện của tất cả các tổ chức thanh niên ở Nam Việt Nam đã tham dự hội nghị tại Sài Gòn. Bản tin cho biết tờ báo Giải Phóng hôm nay đã đăng một bài viết với tiêu đề: ‘Không gì hạnh phúc hơn sự thống nhất của Bắc và Nam Việt Nam.’
Bài báo viết rằng: ‘Việc tái thống nhất Việt Nam sẽ mang lại lợi ích cho mọi gia đình, mọi tỉnh thành và cả đất nước. Nước Việt Nam thống nhất sẽ tăng cường sức mạnh quốc gia trên mọi lĩnh vực… Với một Việt Nam thống nhất, chúng ta sẽ vượt qua mọi trở ngại. Chúng ta sẽ có thể xây dựng lại một nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa lớn mạnh và hùng cường, nơi mọi người sẽ sống trong hòa bình và hạnh phúc.’
Đài Hà Nội cho biết tất cả báo chí ở Bắc Việt Nam đều đăng các tiêu đề ủng hộ việc thống nhất. Một số tiêu đề được cho biết gồm:
‘Việt Nam là một quốc gia không thể chia cắt,’ ‘Người Việt Nam có chung một lịch sử, một ngôn ngữ và một nền kinh tế,’ và ‘Người Việt Nam sẽ chiến đấu đến cùng.’”
Cùng ngày, trang 12 tờ Albuquerque Journal đăng tin “Hai miền Việt Nam sẽ thảo luận việc thống nhất”. [3]
Dẫn nguồn UPI từ Sài Gòn: “Các đại diện của Bắc và Nam Việt Nam đã lên kế hoạch hội đàm về việc thống nhất hai nước ‘trong tương lai gần’, các quan chức cho biết hôm Chủ nhật.
Ung Ngọc Ky, phát ngôn viên của Ban Thư ký Hội đồng Chủ tịch tại đây, cho biết các đại diện sẽ thảo luận việc tổ chức một cuộc tổng tuyển cử ở Bắc và Nam Việt Nam để thành lập một chính phủ thống nhất.
Ông Ky cho biết cuộc bầu cử được tổ chức để thành lập một quốc hội toàn quốc, quốc hội này sẽ xây dựng một bản hiến pháp mới cho toàn Việt Nam.
Ky không nói cuộc họp sẽ được tổ chức ở đâu.
Ông nói quyết định tổ chức các cuộc đàm phán chính trị giữa miền Bắc và miền Nam được đưa ra tại một hội nghị diễn ra trong hai ngày của hội đồng chủ tịch hồi hôm hôm thứ Năm và thứ Sáu.
Ban thư ký của hội nghị gồm các quan chức thuộc Chính phủ Cách mạng Lâm thời miền Nam Việt Nam, Mặt trận Giải phóng miền Nam Việt Nam, Hội đồng Tư vấn miền Nam và Ủy ban Trung ương của Liên minh các Lực lượng Dân tộc, Dân chủ và Hòa bình quốc gia, ông nói.
Trong hội nghị, ông Ky kể, Chủ tịch Nguyễn Hữu Thọ đã phát biểu về các chính sách và biện pháp cần thiết để hoàn tất thống nhất quốc gia và những vấn đề hành chính đi kèm.
Hội nghị đã thông qua đề xuất thành lập một phái đoàn miền Nam gồm 25 thành viên để tiến hành ‘các cuộc hiệp thương chính trị’ với miền Bắc về việc thống nhất Việt Nam, Ky nói.
Phái đoàn miền Nam sẽ do ông Phạm Hùng, một ủy viên Bộ Chính trị của Đảng Lao động (Cộng sản), dẫn đầu. Hai đồng chủ tịch của Chính phủ Cách mạng Lâm thời miền Nam Việt Nam cũng được đưa vào phái đoàn, ông nói.
Các thành viên khác của phái đoàn gồm có: luật sư Nguyễn Hữu Thọ, người đã chủ trì hội nghị hai ngày; kiến trúc sư Huỳnh Tấn Phát; hai lãnh đạo Phật giáo; một linh mục Công giáo; một đại diện bộ đội (giám sát quân sự); và ba nhân sĩ nổi bật của Sài Gòn – một giáo sư luật, một lãnh đạo sinh viên và bà Ngô Bá Thành, ông Ky cho biết.
Ky nói phái đoàn miền Bắc sẽ do Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Quốc hội Trường Chinh dẫn đầu. Ông không đưa thêm chi tiết nào về phái đoàn từ miền Bắc.
Ông cho biết địa điểm và ngày họp về vấn đề thống nhất sẽ được công bố sau. Ông chỉ nói thêm rằng các cuộc đàm phán chung sẽ được tổ chức tại Việt Nam.”
Phái đoàn Hà Nội vào Sài Gòn dự Hội nghị Hiệp thương Chính trị thống nhất Việt Nam
Ngày 12-11, trang bảy tờ The Journal đăng tin “Hàng ngàn người ở Sài Gòn hoan nghênh phái đoàn Hà Nội”. [4]
AP đưa tin từ Bangkok: “Hàng trăm ngàn người đã đổ ra đường ở Sài Gòn hôm nay để chào đón một phái đoàn cấp cao từ Hà Nội đến để bắt đầu các cuộc đàm phán về việc thống nhất Bắc và Nam Việt Nam, Đài Hà Nội cho biết.
Các nhân vật lãnh đạo của Chính phủ Cách mạng Lâm thời Nam Việt Nam đã chào đón các đại biểu Bắc Việt ‘bằng những nụ hôn’ tại phi trường Tân Sơn Nhứt ở Sài Gòn, theo bản tin.
Dù truyền thông nhiệt tình ủng hộ kế hoạch thống nhất, các chuyên gia phương Tây nói rằng phía Bắc Việt sẽ phải vượt qua chướng ngại từ việc người dân Nam Việt Nam phản đối viễn cảnh rơi vào sự chi phối của Hà Nội.
Phái đoàn Bắc Việt do Trường Chinh dẫn đầu, một ủy viên Bộ Chính trị và là một trong những lãnh đạo hàng đầu của Đảng và chính quyền miền Bắc.
Phái đoàn Nam Việt trong các cuộc đàm phán sắp tới sẽ do Phạm Hùng đứng đầu, nhân vật được cho là lãnh đạo cộng sản có ảnh hưởng nhất ở miền Nam, dù ông dường như không giữ chức vụ chính thức nào trong chính phủ.
Bản tin cho biết phi trường Gia Lâm ở Hà Nội, nơi phái đoàn Bắc Việt lên đường, được trang hoàng bằng cờ của cả hai miền và các biểu ngữ như
‘Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một’ và ‘Thống nhất sẽ giúp Việt Nam tiến bước đến tiến bộ và chủ nghĩa xã hội đích thực.’
Bắc và Nam Việt Nam đã tiến hành một chiến dịch mạnh mẽ ủng hộ thống nhất từ đầu tháng. Tuy nhiên, các bản tin từ Hà Nội và Sài Gòn đều không nêu rõ ngày dự kiến.
Đài Giải Phóng Sài Gòn hôm nay đưa tin rằng Hội Nông dân Nam Việt Nam đã họp và tuyên bố sẽ ủng hộ việc thống nhất.
Đài Sài Gòn cũng thông báo rằng theo một cuộc khảo sát mà họ thực hiện, phần lớn cư dân Sài Gòn ủng hộ thống nhất. Những người này nói rằng thống nhất sẽ giúp đất nước ổn định hơn trong các lĩnh vực quân sự, kinh tế, xã hội và giáo dục, theo bản tin.”
Ngày 15-11, trang nhất tờ The Coeur d’Alene Press đăng tin “Hai miền Việt Nam đàm phán”. [5]
UPI đưa tin từ Sài Gòn: “Các cuộc đàm phán thống nhất giữa miền Bắc và miền Nam Việt Nam đã khai mạc hôm nay tại Dinh Độc Lập cũ ở Sài Gòn, theo các quan chức chính phủ.
Họ cho biết các cuộc đàm phán, được mô tả là ‘hiệp thương chính trị,’ dự kiến sẽ kéo dài một tuần.”
Báo miền Bắc đưa tin: Hà Nội viện trợ 350 triệu đô la cho miền Nam
Ngày 14-11, trang 24 tờ Waterloo Region Record đăng tin “Hà Nội viện trợ 350 triệu đô la cho Sài Gòn”. [6]
Reuters đưa tin từ Hồng Kông: “Hãng thông tấn chính thức của chính phủ Bắc Việt Nam đưa tin hôm thứ Năm rằng nước này đã cung cấp lượng viện trợ vật chất trị giá 350 triệu đô la cho Nam Việt Nam kể từ khi cộng sản tiếp quản vào mùa xuân năm ngoái.
Bản tin của hãng này, được theo dõi tại đây, cho biết viện trợ bao gồm nhiên liệu, phân bón hóa học, lương thực, bông và các hàng hóa khác.”
Hà Nội được cho là nghiêng về Liên Xô hơn là Trung Quốc
Trang 14 tờ Pacific Daily News số 9-11 đăng bài “Trung Quốc đứng sau Liên Xô ở Hà Nội?” [7]
UPI đưa tin từ Hồng Kông: “Trung Quốc một lần nữa bị đẩy xuống hàng ghế phía sau Liên Xô tại Bắc Việt, sau khi Hà Nội cho đăng các bài ca ngợi nồng nhiệt nhân dịp kỷ niệm lần thứ 58 Cách mạng Nga.
Nhân Dân, tờ báo phản ánh quan điểm chính thức của Bắc Việt, gọi Cách mạng Tháng Mười là ‘một sự kiện vĩ đại chưa từng có trong lịch sử cách mạng thế giới, mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên nhân loại tiến lên chủ nghĩa xã hội.’
Gọi Liên Xô là quốc gia xã hội chủ nghĩa hùng mạnh nhất thế giới, Nhân Dân viết tiếp: ‘Là quốc gia đầu tiên xây dựng chế độ mới, Liên Xô đã cung cấp cho giai cấp công nhân và các dân tộc khác những kinh nghiệm quý báu, không gì sánh được, về cải tạo xã hội chủ nghĩa và xây dựng xã hội chủ nghĩa.’
Liên Xô và Trung Quốc là hai nước ủng hộ chính của nước Việt Nam Cộng sản trong cuộc chiến Đông Dương, nhưng khi Nhân Dân viết rằng: ‘Chiến thắng hoàn toàn của nhân dân Việt Nam trong cuộc đấu tranh chống quân xâm lược Mỹ và cứu nước gắn liền với sự giúp đỡ vô giá từ Liên Xô,’ thì đã không hề nhắc đến Trung Quốc.
Chuyển sang cuộc thăm viếng gần đây của các lãnh đạo Bắc Việt tại Mátxcơva, tờ báo viết: ‘Các thỏa thuận vừa được ký kết về viện trợ của Liên Xô cho nhân dân Việt Nam trong việc xây dựng các cơ sở vật chất kỹ thuật cho chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam đã mở ra một thời kỳ mới, rực rỡ của đoàn kết, hợp tác và hỗ trợ lẫn nhau giữa hai nước.’
Những bình luận gần đây từ phía Trung Quốc cho thấy Bắc Kinh lo ngại rằng sự hiện diện của tàu Liên Xô và các chuyên gia Liên Xô ở Việt Nam sẽ cho người Nga trên thực tế những căn cứ hoạt động tại Đông Nam Á.”
Ngày 10-11, trang 14 tờ The Herald-Journal đăng bài “Quan hệ Việt-Trung được mô tả là không tốt”. [8]
UPI đưa tin từ Hồng Kông: “Quan hệ giữa Trung Quốc và Bắc Việt Nam đang tệ đi trong nhiều năm qua. Triển vọng là chúng sẽ còn tệ hơn nữa.
Sự suy yếu của quan hệ Trung-Việt có liên quan trực tiếp đến tranh chấp Trung-Xô. Khi Trung Quốc cử một trong những tướng hàng đầu của họ là Trần Hy Liên đến Hà Nội dự lễ Quốc Khánh, ông này đã mang theo một thông điệp nói thẳng với các lãnh đạo Hà Nội rằng Bắc Kinh rất lo ngại về việc Hà Nội ‘ngả’ về phía Moscow.
Sau đó, khi một phái đoàn cấp cao của Việt Nam đến Bắc Kinh vì mục đích tìm kiếm viện trợ, họ tuy rằng xin được một khoản vay không lãi, nhưng đã phải rời đi mà không có tuyên bố chung nào được ký kết, một dấu hiệu rõ ràng của sự bất đồng sâu sắc.
Chuyến đi tương tự, do Lê Duẩn, Bí thư thứ nhất Đảng Lao động (Cộng sản) Việt Nam dẫn đầu, lại đạt nhiều thành công hơn tại Moscow vào cuối tháng Mười.
Họ đã ký nhiều thỏa thuận dài hạn, gồm một thỏa thuận về viện trợ kinh tế và một thỏa thuận khác về điều phối các kế hoạch kinh tế quốc gia trong 5 năm tới.
Phía Trung Quốc coi đây là một bước đi nhằm giành lấy các cơ sở vật chất quân sự, đặc biệt là các cơ sở phục vụ cho hải quân, tại Việt Nam. Bằng cách duy trì sự hiện diện thường trực và tham gia nhiều hơn vào các chương trình tái thiết quốc gia, Liên Xô có thể có các cơ sở hải quân mà không cần bất kỳ thỏa thuận chính thức nào, phía Trung Quốc lập luận.
Bắc Kinh đã bày tỏ những lo ngại nghiêm trọng về vấn đề này với Hà Nội, và đã dùng những lời lẽ mạnh mẽ, theo các nguồn ngoại giao am hiểu tình hình Trung Quốc.”
Sài Gòn kêu gọi viện trợ khẩn cấp
Trang hai tờ Sunday Telegraph số 9-11 đăng tin “Sài Gòn kêu gọi viện trợ khẩn cấp ‘từ bất kỳ ai’”. [9]
Đưa tin từ Singapore: “Chế độ Cộng sản sáu tháng tuổi của Sài Gòn đã phát đi kêu gọi viện trợ quốc tế ‘từ bất kỳ ai’ để giúp chống đỡ những khó khăn kinh tế nghiêm trọng của Nam Việt Nam.
Các báo cáo từ thủ đô Nam Việt Nam tối qua dẫn lời một quan chức hoạch định kinh tế cấp cao của chính phủ cho biết họ có nhu cầu khẩn cấp về phân bón, hạt giống, thuốc men, thiết bị y tế và vật liệu xây dựng.
Lời kêu gọi dường như là bằng chứng củng cố thêm cho nhận định của các nhà ngoại giao phương Tây rằng các nhà lãnh đạo mới của Sài Gòn đến nay hầu như thất bại trong việc thực hiện các cuộc cải cách kinh tế được tuyên bố rầm rộ ở cả khu vực thành thị và nông thôn.”
Chính quyền miền Nam đưa khoảng 100.000 người đi kinh tế mới
Trang hai tờ The Globe and Mail đăng tin “Nam Việt Nam đưa 100.000 người đến các khu vực mới”. [10]
Reuters đưa tin từ Hồng Kông: “Khoảng 100.000 người đã rời Sài Gòn vào cuối tháng Mười để đến các ‘vùng kinh tế mới’ ở 11 tỉnh thuộc miền Nam của Nam Việt Nam, hãng tin Giải Phóng cho biết hôm qua.
Theo hãng tin này, những người định cư được cấp thực phẩm và thuốc men, và mỗi làng trong các khu vực đó sẽ được trang bị một trường học, một trạm xá, một nhà hộ sinh, một kho chứa và một cửa hàng.
Để giúp người dân nhanh chóng thích nghi với việc tự lập, Chính phủ đã giải tỏa đất trước khi phân chia cho họ, bản tin cho biết thêm.”
Miền Nam trục xuất các linh mục Công giáo nước ngoài
Trang hai tờ The Flint Journal số 15-11 đăng tin “Dòng Tên bị trục xuất”. [11]
Đưa tin từ Sài Gòn: “Mười bốn nhà truyền giáo Dòng Tên đã bị trục xuất khỏi Nam Việt Nam, dường như vì họ là người nước ngoài.”
Báo trong nước
Hiện tại, Thư viện Quốc gia Việt Nam mới chỉ cập nhật các số báo từ tháng 1 đến tháng 6 năm 1975. Dự án sẽ bổ sung các dữ liệu từ hồi ký và sách.
Ghi chú:
1. Nov 09, 1975, page 17 – The Patriot-News at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/1082652074
2. Nov 10, 1975, page 13 – The Times at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/310565160
3. Nov 10, 1975, page 12 – Albuquerque Journal at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/157508339
4. Nov 12, 1975, page 7 – The Journal at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/675743325
5. Nov 15, 1975, page 1 – The Coeur d’Alene Press at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/1031843918
6. Nov 14, 1975, page 24 – Waterloo Region Record at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/992721995
7. Nov 09, 1975, page 14 – Pacific Daily News at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/609326908
8. Nov 10, 1975, page 14 – The Herald-Journal at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/687858739
9. Nov 09, 1975, page 2 – Sunday Telegraph at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/750586512
10. Nov 10, 1975, page 2 – The Globe and Mail at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/1221744062
11. Nov 15, 1975, page 2 – The Flint Journal at Newspapers.comTM. (2025). Newspapers.com. https://www.newspapers.com/image-view/1104459020
Bình luận